1. Maddi Tazminat Talepleri
Maddi tazminat, kazadan doğrudan kaynaklanan ekonomik zararların karşılanmasıdır. Başlıca kalemler şunlardır:
- Araç onarım veya pert bedeli
- Araç değer kaybı tazminatı
- Tedavi giderleri (ilaç, protez, rehabilitasyon)
- İş gücü ve kazanç kaybı
- İkame araç bedeli
Her bir kalemin belgelenmesi ve bilirkişi raporuyla desteklenmesi tazminat tutarını doğrudan etkiler.
2. Manevi Tazminat Talepleri
Manevi tazminat, mağdurun yaşadığı acı, üzüntü ve yaşam kalitesindeki kayıplar için ödenir. Mahkemeler bu tutarı belirlerken şu kriterleri değerlendirir:
- Yaralanmanın ağırlığı ve süresi
- Kalıcı sakatlık (maluliyet) oranı
- Hayat kalitesindeki değişim
- Psikolojik etki ve travma raporları
- Ailenin yaşadığı kayıplar (vefat halinde)
3. Dava Süreci
Süreç önce sigorta şirketine yazılı başvuru ile başlar. Sigorta 15 iş günü içinde tatmin edici cevap vermezse iki yol vardır:
- Sigorta Tahkim Komisyonu: 4–6 ay içinde sonuçlanan hızlı yol. ZMSS kapsamındaki uyuşmazlıklar için tercih edilir.
- Genel Mahkemeler: Kapsam dışı uyuşmazlıklar veya manevi tazminat için tüketici/asliye hukuk mahkemeleri.
Mahkeme; kaza tespit tutanağı, adli tıp raporu ve diğer delilleri değerlendirerek karar verir.
4. Kusur Oranının Etkisi
Mağdurun kusurlu olması halinde tazminat oranı düşer. Örnek: %30 kusurlu bir mağdur, hesaplanan tazminatın %70'ini alabilir. Kusur tespitinde:
- Polis kaza tespit tutanağı
- Bilirkişi raporu (trafik mühendisi)
- Tanık ifadeleri ve görüntü kayıtları
kritik delil rolü oynar.
5. Zamanaşımı
Trafik tazminatı talepleri için genel zamanaşımı süresi 2 yıldır ve kazanın öğrenildiği tarihten itibaren başlar. Bazı suçlardan kaynaklanan tazminatlarda ceza zamanaşımı (8 yıla kadar) uygulanabilir.